Dernières publications

Articles

L’étrange hypnose des masses

Par­tant du diag­nos­tic d’un nou­veau « tota­li­ta­risme » qui aurait enva­hi le monde depuis au moins 2017, Mat­tias Des­met pro­pose une lec­ture des années de pan­dé­mie qui res­taure la psy­cho­lo­gie des foules de Gus­tave Le Bon. Ain­si, défen­seurs et cri­tiques des poli­tiques sani­taires auraient été les vic­times d’une hyp­nose col­lec­tive, dont seul un nou­veau spi­ri­tua­lisme pour­rait nous sau­ver.  (Lire la suite … )

Articles récents

The strange epidemic of “mass formation hypnosis”

Articles
From the diag­no­sis of a new “tota­li­ta­ria­nism” that would have inva­ded the world since 2017, Mat­tias Des­met pro­poses a rea­ding of the Covid pan­de­mic by reins­ta­ting Gus­tave Le Bons crowd psy­cho­lo­gy. Thus, defen­ders and cri­tics of health poli­cies would be vic­tims of a col­lec­tive hyp­no­sis, from which only a new spi­ri­tua­lism could save us.  (Lire la suite … )

La théorie du complot de Karl Popper

Articles
Avant de deve­nir un simple mot infla­tion­naire, cen­sé dis­qua­li­fier cer­taines cri­tiques indé­si­rables, il exis­tait un véri­table concept de la « théo­rie du complot ».  Chez Pop­per et von Hayek, la « théo­rie du com­plot » est simul­ta­né­ment abor­dée dans le contexte de la théo­rie de la connais­sance et sur le plan poli­tique. Cet enche­vê­tre­ment de la connais­sance et de l’in­té­rêt est lui-même hau­te­ment inté­res­sant et inté­res­sé.  (Lire la suite … )
Articles

Conspirations, délires et vérité

La notion de « théo­rie de la conspi­ra­tion » est notoi­re­ment dif­fi­cile à défi­nir. Son his­toire, depuis le XIXᵉ siècle, montre d’ailleurs ses dimen­sions séman­tiques et ses éva­lua­tions morales incer­taines et chan­geantes. Dans son accep­tion la plus récente, la « théo­rie de la conspi­ra­tion » a pris sa place par­mi les nou­veaux ‹argu­ments mas­sue›, c’est-à-dire ces expres­sions qua­si magiques, dont la simple men­tion coupe court à toute dis­cus­sion et iden­ti­fie l’in­ter­lo­cu­teur comme scé­lé­rat, voire comme para­noïaque.  (Lire la suite … )

Articles

Le temps des crises (2)

La crise de la moder­ni­té est conçue comme « phé­no­mène social total » en ana­lo­gie avec le modèle médi­cal du moment déci­sif où le malade sur­vit ou succombe.

Dès le XVIIIᵉ se déve­loppent les quatre grandes concep­tions de la crise à tra­vers les­quelles nous inter­pré­tons, gérons et ins­tru­men­ta­li­sons les crises jusqu’à ce jour. 

 (Lire la suite … )

Radio

Meenungsfräiheet

Mee­nung­sfräi­heet ass en vun de Gron­drech­ter vun de moderne west­le­chen Demo­kra­tien. Aus­se­rhalb vu Kri­se­si­tua­tioune soll op dëst Recht och net ver­zicht ginn. Mä di Mee­nung­sfräi­heet stellt och en prak­tesche Pro­bleem duer : wa jidd­we­reen seng eege   (Lire la suite ... )
Ëffentlech Meenung

Ëffentlech Meenung

Opgrond vun de grousse poli­tesche Revo­lu­tioune vum 18. an 19. Joe­rhon­nert gouf d‘Demokratie am Ufank vum 20. Joe­rhon­nert gär als Mas­se­phe­no­men inter­pre­téiert. Et sollt een den­ken dat déi spontan Mas­se­be­wee­gun­gen déi d‘Adelsherrschaft ofges­chaaft hunn, an och   (Lire la suite ... )

Émissions récentes

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (8/8): Léift als Maart

Di roman­tesch Liib­ha­ber an den Homo Oeco­no­mi­cus, de rech­nen­den Egoist hunn eppes gemein­sam : si sinn allen zwee Variante vun dem nämm­lech­ten eko­no­mes­chen a kul­tu­relle Kontext. 

Mä obwuel se sech am Ufank an oppo­séiert Rich­tunge wen­nen, fan­nen se am Laaft vum 20. Joe­rhon­nert zesum­men. Wann d‘Léift zum Dating-Maart gëtt, ass d‘Zaït vun engem neie rela­tio­nale Modell komm.  (Lire la suite … )

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (7/8): Léift a Geschäft

Ab de 40er Jore vum 20. Joe­rhon­nert gouf d‘Verbindung vu Léift a Kon­sum ëmmer méi enk. Duerch d‘Efforten vun engem neien Typ vu Mar­ke­ting a vun der Fil­min­dus­trie gëtt et ëmmer méi kloer dat d‘Léift och ganz mate­riell eppes kaschte soll. D‘Léift ass dann net méi dat sehnsüch­tegt Emäer­men virum Han­ner­grond vun enger verkläer­ter Natur. Si ges­chitt virum Han­ner­grond, an am Kader vun engem mat Mar­ke­ting-Sym­bo­ler ugeräi­cher­ten Konsumverhalen.

Léif a Ges­chäft récken am Laf vum 20. Joe­rhon­nert ëmmer méi no zesum­men. An dat bis zum Moment wou se sech esou gläi­chen dat eng poli­tesch Eko­no­mie vun der Libes­be­zéiung ents­teet.  (Lire la suite … )

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (6/8): Léift oder Geschäft ?

Egois­tesche Pro­fit, d‘Benotze vun den Anere fir den eege­nen Avan­tage, an den Altruis­mus vun der Léift schéi­nen zwou grond­sätz­lech ver­schid­den Attitü­den duerzestellen. 

Roman­tesch Léift, esou schéngt et, wär also de Contraire vun den Ges­chäfts­be­zéiun­gen. An déi Léift wär doduerch eng Änt­wert op d‘Keelt vun der kapi­ta­lis­tes­cher Kon­kur­renz­welt. An trotz­deem gëtt et do eppes, wat di zwee verbënnt. 

De rech­nen­den Egoist an de ver­léifte Liib­ha­ber sinn näm­lech allen zwee Variante vun der nämm­lech­ter Kul­tur vum Indi­vi­duum. Dofir kën­nen si dann och pro­gres­siv an iwwer­ra­schend Mësch­ve­rhältnës­ser trie­den.  (Lire la suite … )

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (5/8): Léift als Utopie vum perséinlechem Gléck

Aar­becht a Léift sol­len enger Aus­so vum Freud no, d’Quelle vum Gléck sinn.
D’Entwé­ck­lung vun der gesell­schaft­le­cher Aar­becht hat awer en ganz ane­ren Effet. Si huet zu enger Ëmfor­mung vum Cha­rak­ter gefouert, déi alles anes­cht wéi Gléck versprécht. 

Ka Léift ons da virum Kapi­ta­lis­mus an virun dem Human­ka­pi­tal, de mer no ver­schid­de­nen Eko­no­mis­ten a Poli­ti­ker gi soll­ten, retten ?

Di roman­tesch Léift erschéngt tatsä­chlech wéi en Vers­prie­chen der Welt vum Kon­kur­renz­kampf, vum Com­merce a Kon­sum ze ent­kom­men. Mä ganz esou ein­fach sollt da net ginn.  (Lire la suite … )

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (4/8): Zur Psychologie vun der emotionaler Aarbecht

Wat an der Sozio­lo­gie an an der Psy­cho­lo­gie als „emo­tio­nal Aar­becht“ bezeechent gëtt, bes­teet net ein­fach an deem léiwe Lachen, zu deem mer eis a ver­schid­dene Situa­tioune for­céie­ren. Et gläicht deem wat am Thea­ter „Method Acting“ genannt gouf, wou en Acteur sech voll­stän­neg mat engem Rôle iden­ti­fi­zéie­ren sollt.

Mä esou eng Iden­ti­fi­zéie­rung huet op Dauer en Präis fir déi Per­soun, déi domat hir Sue ver­dénge muss. Di emo­tio­nal Aar­becht bréngt eng nei Form vun Ent­frie­mung mat sech, déi déif an d’Per­séin­le­ch­keet agräift an do esou eenegs duer­cher­neen bréngt.  (Lire la suite … )

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (3/8): Di emotional Intelligenz

Lang Zäit gou­gen di sozio­logësch Ana­ly­sen vum Kapi­ta­lis­mus an déi Rich­tung ze soen, dat d’Ge­filler­lie­wen duerch de Beräi­sche­rung­strieb an d’Ra­tio­na­li­séie­rung vum ges­chäft­leche Ver­kéier oof­ge­flaacht gëtt. 

Méi rezent huet sech awer eng aner Entwé­ck­lung vum Kapi­ta­lis­mus gewis­sen, déi d’Ge­filler an hiren Mana­ge­ment an de Vir­der­grond stellt. 

D’Tech­ni­ken vun der posi­ti­ver Psy­cho­lo­gie an der emo­tio­na­ler Intel­li­genz sol­len dobäi hël­le­fen, nach méi Pro­fit­ter anzesammelen.

Emo­tio­nal Intel­li­genz war emol en flott Vers­prie­chen, mä si war lei­der och vun Ufank un dorop uge­luecht den neien Gefills­ka­pi­ta­li­mus op Héich­toue­ren ze brén­gen.  (Lire la suite … )

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (2/8): Gefiller op der Aarbecht a Gefiller als Aarbecht

Tra­di­tio­nell gouf den Kapi­ta­lis­mus ëmmer mat Gefills­keelt an ins­tru­men­tel­ler Ver­nonft an Zesum­men­hang bruecht. 

Kapi­ta­lis­mus gouf duerch Ratio­na­li­séie­rung a Gefills­ver­flaa­chung um affek­tive Plang cha­rak­te­ri­séiert. An den 1990er Joren huet awer eng ame­ri­ka­nesch Sozio­lo­gin ent­deckt wéi och d‘Gefiller vum Kapi­ta­lis­mus gebraucht goufe fir d‘Produktivitéit ze steigeren. 

Nom Kapi­ta­lis­mus vun der ins­tru­men­tel­ler a gefills­ka­ler Ver­nonft ass am spéi­den 20. Joe­rhon­nert eng nei Form vu Kapi­ta­lis­mus ents­tane : den „emo­tio­nale Kapi­ta­lis­mus“.  (Lire la suite … )

Épisodes radio

Gefiller vum Kapitalismus (1/8): Gefiller : tëscht Biologie a Geschicht

Wann Aar­becht a Léift d’Quelle sinn vum Gléck, wéi gesäit et da mat der Aar­becht an der Léift an der Welt vum Kapi­ta­lis­mus aus ? 

Mécht Aar­becht am kapi­ta­lis­tesche Pro­duk­tiouns­pro­zess, mécht Aar­becht an den neien Tech­no­lo­gie­bran­chen an de grousse Consul­ting­firme glécklech ? 

A wann dat net de Fall si sollt, wéi steet et mat der Léift ? Kann d’Léift ons virum Kapi­ta­lis­mus ret­ten ?  (Lire la suite … )

Radio

Gefiller vum Kapitalismus

En vun de mar­kantste rezen­ten his­to­res­chen Decou­ver­ten vun der Sozio­lo­gie ass d‘Funktioun vun de Gefiller am Kon­text vum Spéitkapitalismus. 

An ëmmer méi Aar­bech­ten aus dem Déng­scht­lees­ch­tungs­sec­teur spillen d’Ge­filler, a Form vum Gefills­ma­na­ge­ment an d’Ge­fills­ma­ni­pu­la­tioun, wich­teg Rollen. 

Unhand vun zwee repre­sen­ta­tive Beis­piller, der Aar­becht an der Léift, sol­len des Änne­run­gen an der Gesell­schaft, an an eiser Psy­cho­lo­gie veran­schau­lecht ginn.  (Lire la suite … )

Effentlechkeet
Radio

Zerstéierung vun der Zivilgesellschaft

Mat der Mul­ti­pli­ka­tioun vun de sanitä­ren Mesu­ren geréit een Deel vun der Gesell­schaft ëmmer méi an Bedrän­gnësss : et ass deen Deel deen Zivil­ge­sell­schaft genannt gëtt. 

D’Zivilgesellschaft spillt en wee­sent­le­chen Rôle am Kräf­te­ve­rhält­nis vun der Demo­kra­tie nieft de Muech­ten vu Poli­tik a Wirt­schaft. Wat genau ass also dës Zivil­ge­sell­schaft, wéi ass se ents­ta­nen, wat sinn hir Funk­tiou­nen, a wat sinn d’Konsequenzen, wann se zers­téiert gëtt ?  (Lire la suite … )

Radio

Ressentiment : e politescht Gefill

Res­sen­ti­ment ass en kom­pli­zéiert Gefill. D’Wuert an de Begrëff vum Res­sen­ti­ment sinn och net immens gelee­feg. Mä wann een ver­schid­den Den­ker wéi dem Frie­drich Nietzsche, dem Max Sche­ler an dem Theo­dor Ador­no glee­wen däerf, dierft d’Saach sel­wer trotz­deem wäit ver­breet sinn.  (Lire la suite … )

Radio

Mesuren an hir Konsequenzen

Mooss­na­men zur Bekämp­fung vun engem Virus, dee wuel ni méi ganz ver­sch­wan­nen wäert, dierf­ten d’Nor­ma­li­téit vun dee­nen nächs­ten Joren bestëm­men. Et kéint een esou guer den­ken, dat esou Mooss­na­men ons nach wäer­ten beglee­den, wann eng aner real oder ima­ginär Gefor  (Lire la suite … )

Restez informé

Livres

Vidéos

Séries radio

Radio

Gefiller vum Kapitalismus

En vun de mar­kantste rezen­ten his­to­res­chen Decou­ver­ten vun der Sozio­lo­gie ass d‘Funktioun vun de Gefiller am Kon­text vum Spéitkapitalismus. 

An ëmmer méi Aar­bech­ten aus dem Déng­scht­lees­ch­tungs­sec­teur spillen d’Ge­filler, a Form vum Gefills­ma­na­ge­ment an d’Ge­fills­ma­ni­pu­la­tioun, wich­teg Rollen. 

Unhand vun zwee repre­sen­ta­tive Beis­piller, der Aar­becht an der Léift, sol­len des Änne­run­gen an der Gesell­schaft, an an eiser Psy­cho­lo­gie veran­schau­lecht ginn.  (Lire la suite … )

Radio

Autoritär !

Et gouf emol eng Theo­rie déi duecht, dat wa gesell­schaft­lech Ongläi­ch­hee­ten wues­sen géi­fen, déi Ënner­dréckt sech dru set­zen géi­fen, eng nei, méi gerecht Gesell­schaft ze grënnen.

An dunn ass d’Géi­gen­deel ges­chitt, esou wuel am Osten, wéi am Wes­ten gouf eng nei Zort vu Gesell­schaft erfonnt : déi vum Totalitarismus.

Wéi war dat méi­glech ?  (Lire la suite … )

Émile Chambon. La clef des songes. (1982)